۱۳ جولای ۲۰۲۶- مصرف بالاتر غذاهای فوق‌فرآوری‌شده (UPFs) که با استفاده از یک ابزار غربالگری کوتاه و معتبر ارزیابی شده بود، به‌طور مستقل با کنترل ضعیف‌تر قندخون در بزرگسالان مبتلا به دیابت نوع ۲ در ترکیه مرتبط بود. این یافته‌ها نشان می‌دهند که غربالگری کوتاه میزان مصرف UPF می‌تواند رویکردی کاربردی برای شناسایی بیمارانی باشد که در معرض خطر کنترل نامطلوب قندخون قرار دارند و می‌توانند از مشاوره تغذیه‌ای هدفمند و مداخلات رژیمی بهره‌مند شوند. این مطالعه در مجله  Nutrientsمنتشر شده است.

دانشمندان به منظور درک ارتباط واقعی بین انتخاب غذاهای با فرآوری بالا و ثبات متابولیک، یک مطالعه مشاهده‌ای مقطعی دقیق را در یک کلینیک سرپایی بیماری‌های داخلی عمومی سطح سوم انجام دادند. این تیم شامل ۴۲۵ شرکت‌کننده ۱۸ تا ۶۵ ساله بود که حداقل به مدت شش ماه از تشخیص بالینی دیابت نوع ۲ رنج می‌بردند. پزشکان برای ارزیابی دقیق سطح فرآوری رژیم غذایی افراد، از نسخه ترکی پرسشنامه کوتاه غربالگری مصرف غذاهای با فرآوری بالا (sQ-HPF) استفاده کردند؛ این پرسشنامه یک ابزار غربالگری معتبر است که رژیم غذایی را در مقیاسی از ۰ تا ۱۱ ارزیابی می‌کند که نمره ۶ و بالاتر نشان‌دهنده مصرف بالای  UPFاست.

معیار اصلی این مطالعه، میزان  HbA1cخون شرکت‌کنندگان بود که به عنوان یک متغیر پیوسته و دوگانه با نقطه برش(Cutoff) ۷.۰ درصد در نظر گرفته شد. برای جداسازی اثر عادات غذایی، تحلیل‌های رگرسیون خطی چندگانه و رگرسیون لجستیک باینری با استفاده از سلسله ‌مراتبی از متغیرهای کمکی شامل سن، جنسیت، شاخص توده بدنی (BMI)، مدت زمان کلی ابتلا به دیابت و درمان با انسولین انجام شد.

یافته‌های کلیدی:

·  به طور کلی، نمره محاسبه ‌شده  sQ-HPFهمبستگی مثبت و معناداری با سطوح  HbA1cتعیین‌شده در آزمایشگاه نشان داد (r = 0.423, p < 0.001).

·  در مدل رگرسیون خطی کاملاً تعدیل‌شده، افزایش یک واحد در نمره کل  UPFدر یک بیمار، با افزایش ۰.۴۱۸ درصدی در  HbA1cهمراه بود(فاصله اطمینان 95%: 0.333-0.503؛ β=0.413p < 0.001).

·  در مدل رگرسیون لجستیک کاملاً تعدیل‌شده، افزایش یک امتیاز در نمره کل  UPFبه‌طور معناداری با ۲۵.۰٪ احتمال بیشتر برای کنترل ضعیف قندخون (با توجه به حد ۷.۰٪ در HbA1c) مرتبط بود(OR=1.250؛ فاصله اطمینان 95%:1.110-1.408؛ p < 0.001)

·  علاوه بر نمرات بالای رژیم غذایی، استفاده از انسولین به عنوان شکلی از مدیریت دیابت و جنسیت مرد، از پیش‌بینی‌کننده‌های معنادار کنترل ضعیف قندخون خون بودند.

·  هیچ همبستگی آماری معناداری بین نمره کل  UPFبا پانل لیپیدی و پروتئین واکنش‌گر سی  (CRP)یافت نشد.

به طور خلاصه، افزایش مصرف غذاهای فوق‌فرآوری‌شده که با استفاده از یک ابزار غربالگری کوتاه و معتبر اندازه‌گیری شده است، به‌طور مستقل با کنترل ضعیف‌تر قندخون در بیماران بزرگسال مبتلا به دیابت نوع ۲ در ترکیه مرتبط است. غربالگری کوتاه برای میزان مصرف  UPFمی‌تواند برای تعیین بیمارانی که نیاز به مشاوره تغذیه‌ای دارند، مورد استفاده قرار گیرد. این یافته‌های مقطعی برای حوزه اندوکرینولوژی مدرن ضروری هستند، زیرا به صورت تجربی اهمیت ترکیب ساختاری غذا را در کنار کربوهیدرات‌ها و پایبندی به داروها اثبات می‌کنند.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/higher-ultra-processed-food-intake-associated-with-poorer-glycemic-control-in-type-2-diabetes-study-174595